Zer da artezteko makinaren zutabea?

Artezteko makinaren zutabea funtsezko pieza da. Makina hauek dira metalgintza-industrian gehien erabiltzen direnetako batzuk urradura bidez mekanizatu behar denean. Zergatik da hain garrantzitsua artezteko makinaren zutabea? Zenbat artezteko makina mota daude eta zein dira haien atalak?

Zer da arteztea?

Dauden mekanizazio moten artean, urradura bidezko mekanizazioa pieza bateko soberako material-partikula txikiak kentzeko erabiltzen da. Lan mota hau artezteko makina deritzen makina-erremintetan egiten da; izenak dioen bezala, piezak artezten dituzte haien gainazaleko akabera hobetzeko. Horretarako, harri urratzaile bat erabiltzen dute, mekanizatzen ari den piezatik kantitate txikiak kentzeko gai den material baten ale aglutinatuz osatua.

Artezteko makinak metalezko piezak lantzeko erabiltzen dira, hala nola zilindroak, engranajeak eta abar; orokorrean tamaina txikikoak dira eta beste makina eta pieza handiago batzuen zati gisa erabiltzen dira. Adibidez, artezteko makina batek ibilgailuetarako eta industria-makineriarako motorren atalak lantzeko balio du.

Artezteko makina motak

Artezteko makina mota asko daude, eta bakoitzaren ezaugarrien eta funtzionamenduaren arabera, emaitza desberdinak lortuko dira materiala kendu eta piezak behar diren zehaztapenen arabera moldatzeko.

Gainazal lauak artezteko makinak

Gainazaleko artezteko makinei ere artezteko makina lauak deritze, eta erabiltzeko errazenak dira. Makina hauek luzetarako orga dute, eta, aldi berean, bi motatan banatzen dira: frontalak eta tangentzialak. Artezteko makina frontaletan mugimendua zuzena da, artezteko makinaren zutabean txertatutako ardatza piezaren gainean lerratzen baita. Artezteko makina tangentziala, berriz, harriak ertzeko mugimendua duelako bereizten da: ardatzak desplazamendu zirkularra eta pendularra egiten du, eta piezak goitik behera mekanizatzen dira.

Zilindrikoak

Artezteko makina hauek artezteko zutabetik datorren biraketa-ardatz bat dute. Horregatik, makina hauek zilindroak, konoak eta elipseak mekanizatzeko erabiltzen dira. Artezteko makina zilindrikoak kanpokoak, barnekoak eta zentrorik gabeak izan daitezke.

• Kanpokoak: piezak kanpoko aldetik artezten dituzte, pieza eta harria noranzko berean biratzen diren biraketa-mugimendu bat erabiliz.
• Barnekoak: mekanizazioa piezaren barnealdean egiten da.
• Zentrorik gabeak: bi harri dituzte, eta horiek eusten diote piezari.

Unibertsalak

Artezteko makina unibertsalak biraketa-piezen mekanizaziorako erabiltzen dira. Makina hauek handiak dira eta luzetarako orga bat dute, piezak biraketa-mugimenduarekin aldiberekoak diren translazio-mugimenduetan mugitzea ahalbidetzen duena. Tamaina handiko barneko eta kanpoko piezak mekanizatzeko egokiak dira.

Bereziak

Artezteko makinaren zutabea eta makina honen gainerako osagaiak ezin hobeak dira ezaugarri konplexuak dituzten eta biraketa-mugimenduetan mekanizatu ezin diren piezak mekanizatzeko. Fresak, profilak, engranajeak, errodamenduak eta abar lantzeko erabiltzen dira.

CNC artezteko makinak

Artezteko makina aurreratuenak CNC zenbakizko kontrol konputerizatuaren bidez funtzionatzen dutenak dira. Programazio-sistema bat dute, piezen mekanizazioa gidatzeaz arduratzen dena. Makina hauek mugimendu bateratua dute, automatikoak dira eta mekanizazio-denborak murrizteko aukera ematen dute, bai eta langileen esku-hartzea ere.

Artezteko makinaren atalak

Artezteko makina mota edozein dela ere, makina hauek atal komunak izan ohi dituzte. Artezteko makina unibertsalek, ordea, atal espezifikoak behar dituzte, baita CNC makinek ere, ordenagailu integratua baitute. Bestalde, batzuek langileek aldez aurretik ezagutu behar dituzten mekanismo hidraulikoekin lan egin dezakete.

Bankada

Makina-erreminta guztiek bankada edo euskarri bat dute, ekipoari egonkortasuna ematen diona. Bankadak behar bezain sendoa eta indartsua izan behar du mekanizazioak eragindako bibrazioak jasateko. Bankadaren tamaina artezteko makina motaren araberakoa da.

Lan-mahaia

Mahaia metalikoa da eta bankadaren gainean jartzen da. Hor mugitzen dira buruak mugimendu zuzenean, soberako materiala kentzeko.

Artezteko makinaren zutabea

Artezteko makinaren zutabea ardatza eta harria jarriko diren pieza-euskarriko burua hartzeaz arduratzen den atala da. Zutabea mahaiaren gainean jartzen da.

Harria

Harri urratzailea artezteko makinen ebaketa-erreminta da. Harriak egonkortasuna ematen duen gida baten gainean finkatzen dira. Ale urratzailez eta aglutinatzaile batez osatuta daude. Harri urratzailea biraketa-motor bati esker mugitzen da; motor horrek indarra ematen dio erremintari, bai eta pieza moldatzeko eta soberako materiala kentzeko behar den abiadura ere.

Pieza-euskarriko burua

Burua artezteko harria eta hura daraman ardatza hartzeaz arduratzen da. Mugimendu desberdinak egin ditzake, erabiltzen den artezteko makina motaren arabera: frontalak, tangentzialak, zirkularrak eta abar.