Lodiera handiko xaflen kurbaketa

Lodiera handiko xaflen kurbaketa materialak mekanizatzeko prozesu ugarietako bat da, eta intentsitate handiko indar bat aplikatzea eskatzen du, materiala deformatzeko.

Xaflen garrantzia metal-mekanikan

Xaflak lodiera desberdinetako laminak dira, eta asko erabiltzen dira metal-mekanikan. Xafla batekin, adibidez, makinak edo autoen karrozeria eraiki daitezke, adibide batzuk aipatzearren. Pieza mota hau hainbat materialetan fabrikatzen da; horrela, altzairu herdoilgaitzezko, karbono-altzairuzko, burdinazko, egurrezko xaflak eta abar aurki ditzakegu. Hala ere, metal-mekanikan gehien erabiltzen dena altzairu herdoilgaitzezkoa da, bere moldakortasunagatik.

Izan ere, altzairuzko plantxa batekin hainbat ebaki egin daitezke, aldi berean, plantxa txikiagoak eta neurri desberdinetakoak lortzeko. Xaflen lodierak oso askotarikoak dira; adibidez, 1 mm-ko lodierako altzairu herdoilgaitzezko xaflak daude, baita 50 mm-ko lodierako xaflak ere, lantzeko zailagoak direnak.

Xaflak, oro har, prentsatze- eta trokelatze-prozesuen bidez mekanizatzen dira. Hainbat makina-erreminta erabiliz ebakiak ere egin daitezke, hala nola laser bidezko ebaketa eta grabatua, baina, zalantzarik gabe, prozesu ohikoenetako bat xafla horiek kurbatzea eta tolestea da.

Xaflak industria-sektore guztietan erabiltzen dira, baina xafla kurbatuek edo tolestuek presentzia handia dute industria horietan, galdaragintzaren esparruan

Lodiera handiko xaflen kurbaketa-prozesua

Xaflen kurbaketaren bidez, pieza lau batek ertz kurbatuak har ditzan lortu nahi da. Emaitza horiek lortzeko, indar eta intentsitate espezifiko bat aplikatzen zaio xaflari, modu iraunkorrean deforma dadin; xaflaren gainean egiten den presioa lortu nahi den kurbadura-mailaren arabera aldatzen da.

Xafla bat modu eraginkorrean kurbatu ahal izateko, zenbait faktore bete behar dira. Materialaren elastikotasunetik hasiko gara: elastikotasunak eragin dezake xafla modu iraunkorrean ez deformatzea edo ez kurbatzea, eta jatorrizko posiziora itzultzea. Hori saihesteko, garrantzitsua da kurbaketa egiten den angeluak nabarmentzea, eta intentsitate eta indar handiz egitea. Bestalde, kurbadura-erradioa ere faktore erabakigarria da prozesu horietan, zuzenean eragiten baitu xaflaren lodieran; izan ere, arraildurak ager daitezke edo pieza hautsi egin daiteke kurbatu ondoren.

Xaflen azken ezaugarria, arreta berezia jarri behar zaiona, xaflaren zuntzen norabidea da; kurbaketa zuntzen aurkako norabidean egiten bada, emaitzak ez dira kalitatezkoak izango.

Xafla kurbatzen denean, ikus daiteke metalezko plaka, kasu honetan, ahalik eta gehien hedatzen eta konprimitzen dela. Hori gertatzen da prozesu honekin barnealdea konprimitzen delako eta kanpoaldea hedatzen. Bitxia bada ere, lan hori egiten denean, xafla osatzen duten partikulek posizioz aldatzen dute.

Garrantzitsua da lodiera handiko xaflen kurbaketa-prozesua teknika hori menderatzen duen aditu batek egitea, eta, gainera, xaflaren gune neutroa aurkitzeko gai izatea, kurbaketa kalitatezkoa izan dadin.

Prentsa: kurbatzeko makina-erreminta

Mekanizazio mota hauetarako gehien erabiltzen den makina-erreminta prentsa da, baina kurbatzeko arrabol eta plantxa bereziak ere erabil daitezke, bai eta xafla tolesteko makinak ere.

Prentsa hotzean eta beroan eragiketak egiteko makina ezin hobea da, eta banku bat eta ahari bat eusten dituen armazoi batez osatuta dago; gainera, makina honek potentzia-iturri bat eta mekanismo bat ditu, aharia modu linealean eta bankadarekiko angelu zuzenean mugitzeko.

Makina mota hau da egokiena lodiera handiko xaflak kurbatzeko sortzeko gai diren energia kantitate handiengatik, lan horietarako bereziki funtsezkoa baita. Tolesteko edo konformatzeko funtzioetarako, adibidez, prentsek erreminta bereziak izan behar dituzte, hala nola matrizeak eta puntzoiak. Kurbaketaren kasuan, mekanizazio-tailer batzuek prentsak matrizeekin erabiltzearen alde egiten dute, horrek ekoizpen-abiadura handitzen baitu eta kostuak aurrezteko aukera ematen baitu.

Hainbat lan egiteko gai diren prentsa mota ugari daude, baina ezagunenak prentsa mekanikoak eta hidraulikoak dira. Lehenengoek motor elektriko batekin funtzionatzen dute, eta motor horrek sortzen duen energia enbrage edo akoplamendu baten bidez transmititzen da. Prentsa hidraulikoak, berriz, Pascalen printzipio fisikoan oinarritzen dira, eta pistoi bat erabiltzen dute elikatzeko; pistoi horrek presio handiko fluido bat erabiltzen du, eta haren bidez indar handia egitea lortzen da.

Prentsa mistoak ere aurki daitezke; horietan, adibidez, xafla ebaki eta, ondoren, tolestu egiten da. Prentsa horiek bi fasetan funtzionatzen dute beti, pieza berean bi prozesu eginez.