Artezteko makina lauaren atalak

Artezteko makina laua urradura bidez mekanizatzen duten makina-erremintetako bat da. Makina mota hauetan ez da txirbilik kentzen (edo oso gutxi), eta erabiltzen den erreminta harri urratzailea da. Artezteko makina laua tornuketa bezalako beste prozesu batzuen makina osagarri gisa erabiltzen da, piezei akabera hobea emateko.

Zer da artezteko makina laua?

Urradura bidezko mekanizazioa pieza bati forma emateko erabiltzen diren hiru mekanizazio motetako bat da, piezaren gainazaleko materiala kenduz. Beste prozesu batzuetan ez bezala, urraduran materialaren gutxieneko kentzea gertatzen da; horregatik, arteztea prozesu osagarri edo piezen akaberako prozesu soiltzat hartzen da.

Artezten diren piezek dimentsioei, geometriari edo gainazaleko akaberari dagokienez neurri eta tolerantzia zorrotzak behar izaten dituzte. Prozedura honetarako erabiltzen diren makinei artezteko makina deritze. Gaur egun artezteko makina mota desberdinak daude industrian, eta laua da erabiltzeko errazena.

Artezteko makina laua edo gainazalekoa pieza translazioan mugitzea ahalbidetzen duen luzetarako orga batez eta biraketa-mugimendua ematen duen harri urratzaileaz osatuta dago. Izenak dioen bezala, makina mota hau aurrez beste makina batzuetan mekanizatutako pieza lauak arteztzeko erabiltzen da, hala nola tornuetan, fresatzeko makinetan eta karrakagailuetan. Artezteko makina lauak, aldi berean, harriaren posizioaren arabera frontalak eta tangentzialak izan daitezke.

• Artezteko makina frontala: harriak ardatz bertikalaren gainean biratzen du eta piezaren kontra modu lauan mekanizatzen du; gainera, desplazamendu-mugimendua zuzena da.
• Artezteko makina tangentziala: makina honetan harriak ardatz horizontalaren gainean biratzen du eta ertzez mugitzen da piezaren gainean. Artezteko makina tangentzialetan desplazamendu-mugimendua zirkularra eta pendularra da.

Artezteko makina lauaren funtzionamendua

Artezteko makina lauetan, pieza mahaiari finko lotzen zaio euste-plaka magnetiko baten bidez. Plaka hori eskuz edo modu mekanikoan mugi daiteke harri urratzailearen azpian. Gainera, makinak barneko ponpa bat eta hodi batzuk ditu, piezarentzat eta harri urratzailearentzat egokia den likido hozgarri bat aplikatzeko eta birzirkulatzeko.

Makina hauen funtzionamendu-printzipioa sinplea da. Harri urratzailea, ardatzean edo buruan muntatua, mekanizatu beharreko piezaren gainazalera hurbiltzen da. Harriaren osaerari esker eta presioa, abiadura eta baldintza espezifikoak erabiliz, piezaren gainazaleko soberako materialaren urradura gertatzen da.

Aplikazioak

Zertarako erabiltzen dira artezteko makina lauak? Makina-erreminta hauek dira gehien erabiltzen direnak pieza espezifikoen mekanizazioari dagokionez, hala nola kuxinetak, matrizeak, plakak, gidak, moldeak eta tresneriarako profilak. Artezten diren piezek 40 cm eta sei metro arteko luzera izan ohi dute.

Artezteko makina lauaren atalak

Artezteko makina lau frontala arteztu beharreko piezaren gainazalarekiko perpendikularra den ardatz batez osatuta dago. Horregatik, harri urratzaile oso espezifiko batzuk behar ditu, piezaren aurrealdetik materiala kentzen dutenak. Artezteko makinaren atalak hauek dira:

• Bankada: atal honek makinaren zutabeari eusten dio.
• Zutabea: buruari eusten dio.
• Burua: doikuntza-giden gainean irrista daiteke, eta bertan dago ardatza.
• Ardatza: haren muturrean jartzen da harri urratzailea.
• Harri urratzailea: arteztzeko erreminta. Harri urratzailea kuartzo, silizio-karburo, carborundum edo korindoi aleez eta aglutinatzaile batez osatuta dago.
• Zeharkako orga: bankadaren giden gainean irristatzen da eta, gainera, mahaiari eusten dio.
• Mahaia: makinaren atal hau luzetarako norabidean mugitzen da modu txandakatuan, mekanismo hidrauliko baten bidez.
• Plater magnetikoa: atal honi finkatzen zaizkio mekanizatu beharreko piezak. Platera mahaiaren gainean jartzen da.

Zer mugimendu egiten ditu artezteko makinak?

Artezteko makina lauaren burua eskuz edo modu automatikoan mugi daiteke. Eskuzkoa da gurpil eta torloju amaigabeko mekanismo baten bidez egiten denean. Mugimendua automatikoa bada, gurpil baten bidez egiten da. Artezteko makina laua egin ditzakeen mugimenduengatik bereizten da. Hauek dira:

• Ebaketa-mugimendua.
• Aurrerapena.
• Sartze-mugimendua.
• Zeharkako mugimendua.
• Abiadura tangentziala.

Artezteko makina lauak makina motelak dira. Ez dira gomendagarriak serieko ekoizpenetarako, baina bai diseinu oso zehatza eta xehea behar duten piezetarako.